In augustus 2007, inmiddels tien jaar geleden, zei de gouverneur van de Bank of England dat het financiële systeem veel degelijker was geworden, omdat banken hun risicovolle bezittingen door middel van securitisatie gemakkelijk konden herverpakken en doorverkopen aan pensioenfondsen en andere beleggers. Daarmee was het risico van de bankbalans verdwenen.

Met het bundelen en doorverkopen van hypotheken en andere leningen verdween niet alleen het risico op de bankbalans, ook ontstond er een grote markt van verhandelbare schuldpapieren die volgens de grote kredietbeoordelaars net zo veilig waren als staatsleningen.

De gouverneur van de Bank of England concludeerde dat het financiële systeem aanzienlijk veiliger was geworden. Letterlijk zei hij daarover het volgende: “Ons systeem is nu niet meer zo kwetsbaar. De groei van securitisatie heeft die kwetsbaarheid aanzienlijk verminderd.”

Iets meer dan een jaar later werd het tegendeel al bewezen, toen Lehman Brothers het hele financiële systeem in haar val dreigde mee te sleuren. De honderden miljarden aan gebundelde en doorverkochte leningen waren onverkoopbaar geworden, omdat niemand op dat moment kon inschatten hoeveel slechte hypotheken er in deze gebundelde portefeuilles zaten.

securitisatie

Risicovrij

Door het herverpakken van leningen werden de risico’s van de onderliggende Amerikaanse huizenmarkt op een statistisch verantwoorde wijze weggepoetst. De laatste twijfels van beleggingsfondsen werden weggenomen door kredietbeoordelaars die (in ruil voor een zak geld) hun zegen uitspraken en door verzekeraars als AIG die voor een kleine premie het risico van beleggers overnamen.

Terwijl de Amerikaanse banken, verzekeraars en kredietbeoordelaars een grote financiële ramp aan het voorbereiden waren keken toezichthouders en centrale banken toe. Misschien waren ze er werkelijk van overtuigd dat de markt deze risico’s zelf wel kon beheersen…

Herhaling van zetten?

De gouverneur van de Bank of England maakte dus een verkeerde inschatting van de risico’s van het bundelen en doorverkopen van hypotheekportefeuilles. Zijn Amerikaanse collega Ben Bernanke bij de Federal Reserve zag het niet veel beter, want die ontkende vlak voor het hoogtepunt van de Amerikaanse huizenmarkt nog dat er sprake is van een bubbel.

We zijn nu tien jaar verder en door de kunstmatig lage rente lijkt alles weer normaal. De beurzen staan weer op recordhoogte, terwijl de volatiliteit op de aandelenmarkt alsmaar verder daalt. Daaruit blijkt dat beleggers weer veel vertrouwen hebben en weinig oog hebben voor de risico’s. Ondertussen stijgen de huizenprijzen weer en verstrekken de banken weer volop hypotheken.

Volgens Janet Yellen, de voorzitter van de Federal Reserve, zal deze generatie waarschijnlijk nooit meer zo’n financiële crisis meemaken als die van 2008. Gelooft u dat nog?

Frank Knopers

Wilt u reageren? Mail naar [email protected]

gs-logo-breed

Deze column van Frank Knopers verscheen eerder op GoudstandaardGoudstandaard is gespecialiseerd in de verkoop en opslag van fysiek edelmetaal. Wilt u meer informatie over beleggen in edelmetalen? Bel ons op +31(0)88 46 88 488 of mail naar [email protected].

Reageren op deze column kan onderaan dit artikel of per email naar [email protected]