Dagelijkse kost 16 juli 2012

Nieuws uit Nederlandse media

Duitse insteek voor Europese oplossing schuldencrisis
Inmiddels zou u een idee moeten hebben welke richting Europa opgaat in haar zoektocht naar een oplossing van de schuldencrisis. Zo mogen in de toekomst overheden geen begrotingstekorten meer hebben, wordt het bancaire toezicht flink aangescherpt en worden banken verplicht hogere kapitaalbuffers aan te houden. Bovendien wordt er achter schermen gewerkt aan voorwaarden die de nationale publieke schulden van een Europees stempeltje moet gaan voorzien, waaa de schuldencrisis houdbaar wordt gemaakt. Europa dwingt de twee veroorzakende partijen, dat zijn de politiek en het bankwezen, orde op zaken te stellen. Overheden moeten hun uitgavenpatroon drastisch inperken en banken mogen op geen enkele wijze verliezen afschuiven op belastingbetalers. In het FD verscheen een lang en interessant interview met president Jens Weidmann van de Duitse Bundesbank waarin hij in gaat op de doelstellingen van de hervormingen.

Via het FD twee vragen en antwoorden die betrekking hebben op het Europese stempeltje op publieke schulden en de rol van het IMF. Over het Europese garantie-stempeltje:

In uw scenario moeten de lidstaten soevereiniteit afstaan in ruil voor steun. Krijgen de perifere staten dan eurobonds als beloning, zodat ze verlost zijn van hoge rentes op hun staatsobligaties?

‘Ik ga niet over de beslissing of we voor elkaars schulden garant gaan staan. Voor mij is het van belang of zo’n garantstelling de stabiliteit van de muntunie niet ondermijnt en tot steeds meer schulden leidt. Die garantstelling kan daarom pas aan het einde van een verdere integratie plaatsvinden. Maar dat kan op allerlei manieren. Een centrale staat zou niet mijn voorkeur hebben. Ik zie meer in wat Trichet (de oud-president van de ECB, red.) eerder een ‘fiscal federation by exception’ noemde: een land verliest pas zeggenschap als het de begrotingsgrenzen overschrijdt. Dat is ook al een vergaande beslissing. Het zal alleen werken als de bevolking ermee instemt. Terugkomend op uw vraag: als iedereen zich aan de regels houdt, dan hebben we geen eurobonds nodig.’

En de vraag over het IMF:

U noemde zelf al het IMF. Hebben die dan zo’n andere visie op de eurocrisis?

‘Het is enerzijds zinvol om een derde, neutrale partij aan tafel te hebben bij landen die steun aanvragen. Maar tegelijkertijd maak ik me zorgen. Ze bemoeien zich met de muntunie, maar zonder kennis van de complexiteit daarvan. Dat helpt niet. We krijgen adviezen van de andere kant van de Atlantische Oceaan. Ze vragen steeds om een bazooka. Het idee is dat als je maar genoeg geld in de etalage legt, dit uiteindelijk niet hoeft te worden gebruikt. Maar in de eurozone stuit dit op juridische en institutionele grenzen. Als de geloofwaardigheid minder wordt naarmate je een hoger noodfonds belooft, dan bouw je aan een toren van Babel en daar is het niet goed mee afgelopen.’

Met name dit laatste punt over het IMF is iets waar ik al vaker op heb gewezen: het IMF zinspeelt op Europese geldpersfinanciering en dat is volstrekt onacceptabel. Dat Weidmann zich in onbedekte termen uitspreekt, “dan bouw je aan een toren van Babel”, is wat mij betreft een welkome bevestiging voor iets dat mij al langer dwars zit: Angelsaksische media, analisten en academici verwijten de euro dat die niet gedekt wordt door de belofte van de staat en daarom gedoemd is te mislukken. Echter, dat gebrek is een kwaliteit, want wat men ook aan de andere kant van de oceaan roept of verwijt, de eurogeldpers is er niet om het perma-gat in de politieke begrotingshand te dichten. Het zou de euro juist ondermijnen en dat is nu precies wat voorkomen moet worden. Dat zegt Weidman met zoveel woorden ook: de toren van Babel stortte onder haar eigen gewicht uiteindelijk in.

  • Duitsland: euro redden als Brussel zeggenschap krijgt (FD)

Geheimhouding bankentoezicht DNB op de tocht
In de nasleep van het DSB-debacle heeft de rechtbank in Amsterdam in haar vonnis een streep gezet door de geheimhoudingsplicht van banken die onder 'verhoogd' toezicht staan bij De Nederlandsche Bank. DSB sleet achtergestelde leningen met hoge rentes aan klanten, leningen die in het geval faillissement achteraan de rij aansluiten en veelal geheel of gedeeltelijk verliezen te incasseren krijgen. Via het FD lezen we daarover:

Probleem is dat banken die onder verhoogd toezicht staan, per definitie behoefte hebben aan kapitaal. Met dit vonnis is het niet meer mogelijk geld op te halen met achtergestelde deposito’s — DNB staat dat overigens sowieso niet meer toe.

In hoeverre een bank dan ook geen andere achtergestelde leningen of aandelen mag uitgeven, blijft ongewis. In het vonnis gaat het om particulieren die een langlopend deposito wilden afsluiten (vijf tot tien jaar). Echter, particulieren kunnen ook andere achtergestelde leningen of aandelen kopen.

Er volgt zeer waarschijnlijk een hoger beroep van de curatoren van DSB. Zij zijn van mening dat de houders van achtergestelde leningen achteraan in de rij moeten staan; dit vonnis plaatst hen naast andere schuldeisers. DNB bestudeert de uitspraak want ook zij raakt op deze manier betrokken: de Wet of het financieel toezicht (Wft) bijt de uitgangspunten van het Burgerlijk Wetboek. Onder de Wft is het banken verboden om informatie over het toezicht te delen met derden; voortvloeiende uit het Burgerlijk Wetboek volgt dat klanten cruciale informatie is onthouden.

  • Vonnis zet geheimhouding van bankentoezicht DNB op scherp (FD)

Minimilenniumprobleem
Van onze SNS-correspondent..

Ook vandaag is het dunnetjes met nieuws. Via de blogs (bron waarschijnlijk ABC foxnews) krijgen we te horen dat de looptijd van het steunpakket van 100Mrd aan Spanje 30 jaar is, waarvan de eerste 10 jaar zonder aflossing. De coupon zou 2.5% zijn. Nou, dan kunnen we gelijk uitrekenen wat de subsidie is want een 10+20 heeft een gemiddelde looptijd van ongeveer 20 jaar en de 20 jaars rente in Spanje is zo'n beetje 7%. Het is geen exacte wetenschap, dus we doen even alsof het een 20 jaar fixe lening is, dat komt grotendeels overeen.

Een 20 jaars 2.5% lening, gewaardeerd tegen 7% moet een prijs hebben van 52%. Dat is een subsidie van 48Mrd op 100Mrd, nog los van het gegeven dat er nooit 100Mrd uit de openbare markt gehaald zou kunnen worden, ongeacht het couponpercentage. Sterker nog, hoe hoger de coupon hoe minder beleggers er doorgaans in mee willen doen want “dat stinkt”.

Er zijn ook geluiden vanuit de ECB dat de senior Bondholders van Spaanse banken mee moeten betalen/verlies moeten nemen (bron: online WSJ).
—————
Wij gebruiken aardig wat financiële formules in excel voor portefeuilleprogramma's, simulaties en dergelijke. In de loop der jaren hebben we een behoorlijke verzameling van dit soort programma's opgebouwd maar ze moeten allemaal even opnieuw worden bekeken want het blijkt dat de formule voor de rentegevoeligheid (=Mduration) op tilt slaat nu van sommige kortlopende leningen het rendement onder nul is gekomen. Dat pruimt de formule niet en eerlijkheid gebiedt ons te melden dat we in het verleden niet voorzien hebben dat de yield ook wel eens negatief zou kunnen zijn. We melden het maar even, dat scheelt misschien zoeken als er straks #NUM! ergens in een vakje staat.

Voor het bericht over de al dan niet senioriteit van obligatiehouders van bancaire schulden hebben we een linkje in de aanbieding; dit zal deze week hoe dan ook een terugkerend thema worden..

  • Europe's Bank Shifts View on Bond Losses (WSJ)

Spaanse bezuinigingen
Via NU.nl: De Spaanse regering heeft vrijdag een nieuwe reeks bezuinigingen goedgekeurd. De bezuinigingen worden doorgevoerd in ruil voor 65 miljard euro Europese steun aan de Spaanse bankensector. De regering verhoogt de btw en snijdt onder meer in de salarissen van ambtenaren. De ambtenaren, die in 2010 ook al een salarisverlaging voor hun kiezen kregen, gingen voordat de bezuinigingen waren goedgekeurd al de straat op om hun ongenoegen te laten blijken.

In buitenlandse media valt er te lezen dat er opnieuw in de ambtenarensalarissen gesneden gaat worden. In 2010 werden salarissen al met vijf procent verlaagd en bij deze bezuinigingsronde gaat de kerstuitkering omlaag zodat er naar verluidt nog eens 7% van het salaris afgaat. Bovendie is ook in Spanje besloten dat men langer door gaat werken. Er zijn nagenoeg geen verschillen met Nederland: ook in Spanje gaat de pensioenleeftijd in stapjes naar 67 jaar.

In Nederland is het vooralsnog gebleven bij het bevriezen van ambtenarensalarissen maar ook hier zal een dergelijke bezuinigingsmaatregel tot de reële mogelijkheden moeten worden geacht. Los van de vraag of de bezuinigingslasten eerlijk verdeeld worden gaat er m.i. een veel belangrijker signaal uit van deze bezuinigingsmaatregel: de zekerheid en de kans op goed betaald werk is te vinden in de private sector, niet in de collectieve sector. Met het Europese gemiddelde van de publieke uitgaven op 49,3% van het bruto binnenlands product is er maar één weg te bewandelen: de weg van minder overheid en meer markt.

  • Regering Spanje keurt nieuwe bezuinigingen goed (NU.nl)
  • Spain Protests: Civil Servants Protest Wage Cuts (Huffington Post)
  • Spanish civil servants out against pay cuts (Moing Star)

Gerrit Zalm: aflossingsvrije hypotheken waren een vergissing
Voortschrijdend inzicht heeft Gerrit Zalm ertoe bewogen om Den Haag te wijzen op de ongelijke behandeling van hypotheekstarters en bestaande hypotheekgevers. Het zou volgens Zalm verstandig zijn dat iedereen zijn hypotheek moet aflossen en dat betekent dat alle hypotheken omgezet moeten worden in een annuïteitenhypotheek.

In het interview met RTL-Z zegt Zalm dat banken bereid zijn om spaar- en andere hypotheken 'gratis' om te zetten in een annuïteitenhypotheek en dat woordje is wel heel erg misplaatst. Het is een gratis conversie in een duurdere hypotheek: de hypotheekrenteaftreksubsidie gaat als gevolg van deze conversie omlaag en daarmee duurder uit. Als banken al iets gratis weggeven dan zijn het wel hun verliezen.

Vooralsnog zijn er weinig andere details bekend over de beleidsvooemens van de Nederlandse grootbanken en Den Haag en ik ben heel erg benieuwd naar mogelijke conversiemechanismen.

  • 'Alle hypotheken verplicht aflossen' (AD)
  • Zalm: 'Aflossen moet de norm worden' (RTL-Z)

In ander nieuws:

Een behoorlijk aantal kleine berichtjes; de titels zeggen in principe genoeg..

  • Barclays zegt sorry in paginagrote advertenties (NU.nl)
  • Merkel rekent op Bundestag bij Spaanse steun (RTL-Z)
  • Duits hof komt in september met uitspraak noodfonds (NU.nl)
  • Eén op de acht Amsterdammers licht verstandelijk beperkt (Volkskrant)
  • Kamp: pensioenfonds leiden tot nieuw contract (FD)
  • 'Topsalarissen structureel lager' (NU.nl)
  • Kwart meer bedrijven failliet (RTL-Z)
  • 'Sterkere krimp Italiaanse economie in 2012' (RTL-Z)
  • 'Eurocrisis duurt nog zeker twee jaar' (NU.nl)

Ik moet hier even induiken en e.e.a. in het archief nazoeken. Bij de hoogte van de boetes heb ik namelijk mijn bedenkingen..

  • Miljardenschikking Visa en Mastercard (NU.nl)

Nieuws uit buitenlandse media

Afgelopen vrijdag net nadat ik de nieuwsbrief had opgemaakt en even een rondje nieuws deed verbaasde ik mij over de hoeveelheid slecht nieuws. De hele week was voorbij gekabbeld, maar vrijdag leek er geen einde te komen aan de stroom berichten. Nu is het gebruikelijk dat er net voor het weekend de vuilnisbak met rotzooi geleegd wordt, maar de prullenbak zat goed vol.

Met name de publicatie van stukken door de New York Fed over de manipulatie van Libor, de nog grotere verliezen bij JP Morgan en de bekentenis dat haar boekhouding gekookt werd, de oorzaak achter het vroegtijdig lekken vanuit media van beursgevoelige Amerikaanse statistieken en niet te vergeten, de stap van Afrikaanse centrale banken om de yuan toe te voegen als monetaire reserve, springen in het oog.

Libor
Er is veel Libor nieuws en laten we maar beginnen met een afbeelding die de New York Fed publiceerde. Via FT Alphaville:

Het staat er zwart op wit: “.. alsjeblieft geloof het niet. Het is absoluut belachelijk”

Via Zero Hedge vindt u de e-mailcorrespondentie tussen Timothy Geither en Mervyn King. Geithner, nu de Amerikaanse minister van Financiën en toen de baas van de New York Fed mailde Mervyn King met de hiaten die de New York Fed zag in de totstandkoming van het Libor-tarrief. De ontkenningen dat de Bank of England geen weet had van de mogelijke manipulatie van Libor kan voorgoed naar het rijk der fabelen verwezen worden: men wist donders goed wat er speelde.

  • Key Highlights From Fed Lieborgate Disclosure (Zero Hedge)

Zero Hedge meldt overigens ook nog dat Deutsche Bank de status van 'getuige' heeft verworven en door samen te werken met toezichthouders hoge boetes probeert te ontlopen. De samenwerkende Libor manipulerende banken kunnen hun borst natmaken: de samenwerking is opgezegd, het is nu ieder voor zich..

  • Deutsche Bank Tus Sides, Becomes Rat For The Liebor Prosecution (Zero Hedge)

Tot slot de conclusie van Paul Craig Roberts en Nomi Prins over de motieven achter de manipulatie van Libor. Wat mij betreft een slam-dunk analyse. Hun conclusie?

The latest news completes the picture of banks and central banks manipulating interest rates in order to prop up the prices of bonds and other debt instruments. We have leaed that the Fed has been aware of Libor manipulation (and thus apparently supportive of it) since 2008. Thus, the circle of complicity is closed. The motives of the Fed, Bank of England, US and UK banks are aligned, their policies mutually reinforcing and beneficial. The Libor fixing is another indication of this collusion.

Unless bond prices can continue to rise as new debt is issued, the era of rigged bond prices might be drawing to an end. It would seem to be only a matter of time before the bond bubble bursts.

JP Morgan's battle royale
Ten aanzien van JP Morgan's derivatenverliezen kunnen we melden dat het verlies nog veel groter was dan eerder door JP Morgan was opgebiecht. Nu werd al rekening gehouden met een verdubbeling van de verliezen en dat is sinds vrijdag j.l. officieel: van $2 miljard naar $4,4 miljard met de aantekening dat de verliezen met nog eens $700 miljoen tot $1,7 miljard kunnen oplopen.

De onderliggende oorzaak is ondanks dat hier geen verontrustende miljardenverliezen bij vermeld kunnen worden een stuk heftiger. JP Morgan heeft in haar verplichte publicaties opgebiecht dat de boekhouding gekookt werd. Via Zero Hedge:

From a just filed very shocking 8K which takes the “Whale” saga to a whole new level. To wit: 'the recently discovered information raises questions about the integrity of the trader marks, and suggests that certain individuals may have been seeking to avoid showing the full amount of the losses being incurred in the portfolio during the first quarter. As a result, the Firm is no longer confident that the trader marks used to prepare the Firm's reported first quarter results (although within the established thresholds) reflect good faith estimates of fair value at quarter end.

As a result of this, regulators who now are only 3 years behind the curve, are most likely snooping to inquire not only how JPM did it (call us: we can brief you in 2 minutes), but who else has been doing this? Hint: everyone.

De vraag is hoe het nog steeds kan gebeuren dat de boekhouding door handelaren vervalst kan worden. Zero Hedge is stellig en niet geheel onterecht: intee controles zijn absent. Dit is niet de eerste keer dat handelaren hun financiële lijken op boekhoudkundige wijze in de kast verstopten. Zero Hedge legt uit welke mogelijkheden daartoe bestaan. In het bericht van Reuters vindt u overigens de informatie over de omvang van de verliezen:

  • JPMorgan loses $4.4 billion on trades; traders may have hidden losses (Reuters)
  • JPM Admits CIO Group Consistently Mismarked Hundreds Of Billions In CDS In Effort To Artificially Boost Profits (Zero Hedge)
  • This Is How To Kill JPM's CIO Operation (Zero Hedge)

Vroegtijdig lekken Amerikaanse statistieken verklaard
Het lek is boven! Het is duidelijk geworden wat de oorzaak is van het vroegtijdig reageren van financiële markten op de bekendmaking van Amerikaanse werkgelegenheidstatistieken: er is illegale apparatuur gevonden in de perskamer waar joualisten onder embargo de berichtgeving over de statistieken mogen voorbereiden. Via Themis Trading:

[..] the Red Team found something in the press lockup room that they were not expecting to see:

“Members of the SNL Red Team were somewhat surprised to find what appeared to be network appliances (e.g. switches and routers) capable of supporting infrastructure well beyond the workstations to which they were connected.”

So what exactly does this press lockup room look like:

“The Black Box devices currently employed to control the release of embargoed data in the press lockup facility are simple and fairly robust. However, the current concept of operations goveing their use makes compromising or circumventing this control mechanism a plausible occurrence. The cluttered nature of the facility, plethora of non‐DOL equipment, and multiple instances of Black Boxes for some press organizations, creates opportunities to mask activities designed to neutralize these control devices.”

Essentially, the press embargo room is such a mess that some “news organizations” were hiding computer equipment that was being used to speed the dissemination of the economic data to their subscribers.

Erg saillant: de daders die informatie doorspeelden aan High Frequency Traders blijken 'joualisten' te zijn die geen joualisten zijn. Er kwamen medewerkers binnen van een lege schoenendoos-constructie die zich voordoen als mediabedrijf maar die niets publiceren. Sterker, er werden media toegelaten die in eigendom zijn van financiële partijen (!). We hebben er wederom een prachtig voorbeeld bij hoe financieel list en bedrog een geïnstitutionaliseerde mogelijkheid is geworden:

Since the release of this report, the BLS has kicked a few “news organizations” out of the press lockup report.  According to the AP:

“The department in May revoked access for a handful of companies that deliver data to high-speed traders but produce little or no original news content. Among them is Need to Know News, part of Deutsche Boerse Group, which produces no original news content.”

How are investors supposed to have confidence in a market that seems rigged and conflicted at every juncture? A “news organization” that is owned by a global stock exchange was just caught illegally sending out information to their high paying clients.  Once again, it’s the same story.  Exchanges and other conflicted market participants will do whatever it takes to please their highest paying clients even if that means bending or in this case, breaking the rules.

China promoot yuan als monetaire reserve Afrikaanse centrale banken
Uit een opmerkelijk bericht via China Daily:

Millison Narh, second deputy goveor of the Bank of Ghana, said the bank's board of directors has decided to use the yuan as part of its settlement and reserve currencies in January, but has yet to finalise details with the People's Bank of China.

“We have looked at the currency rate risk management of the reserve portfolio. I think the yuan has performed very well, supported by the huge inteational reserves of China. It makes sense to use the yuan as both the settlement currency and the reserve currency.”

More African central banks will make similar decisions, and in five years about 20 percent of African central banks' foreign reserve portfolio would be yuan assets, he said.

Zero Hedge vat de betekenis van deze stapsgewijze opmars van de yuan als wereldreservemunt voor de dollar samen:

But… but… if the whole world suddenly realizes that the CNY is the defacto reserve currency and “would also prefer to buy treasury bonds from China in the future if possible”… who does that leave as natural buyers for US paper? Aside from the Fed of course…

Of de yuan eenzelfde soort wereldreservemunt wordt zoals de dollar nu is betwijfel ik. Het probleem is niet zo zeer dat Amerika het monopolie op de uitgifte en creatie van de wereldreservemunt heeft, maar dat dit monopolie überhaupt bestaat. Als puntje bij paaltje komt bestaat er slechts één monetaire reserve die waardevast is: goud.

  • Central bank pledges financial push in Africa (China Daily)
  • After Creating Dollar Exclusion Zones In Asia And South America, China Set To Coer Africa Next (Zero Hedge)

Tot slot.
Klant: “Kassier, hoeveel Tjechische kronen krijg ik voor €1.000”? Kassier: “Dat levert u omgerekend 24.000 kronen op“. Klant: “Doet u mij dan maar 24.000 kronen!

Via de Daily Mail het bizarre verhaal van een Tjech die opgepakt is voor het omwisselen van 'vals geld'. Dat de klant aangepakt wordt prima, maar de kassier kan net zo goed verantwoordelijk gehouden worden.

Oordeelt u zelf; het omgewisselde “euro”-biljet: