Dagelijkse kost 18 september 2012

Nieuws uit Nederlandse media

ABN-Amro en SNS bloeden €400 miljoen na faillissement Phanos
Via het FD: Het failliete vastgoedconce Phanos, bekend van het Drentse vakantiepark Hof van Saksen, laat een grote schuld achter van meer dan €400 mln. De grootste schuldeiser is ABN Amro met een vordering van €220 mln, zo blijkt uit een eerste inventarisatie van curator Cees de Jong.

Projectontwikkelaar van vastgoed, waardedalingen van grondposities, inkomstentegenvallers van ontwikkelde projecten, betalingsachterstanden, surseance van betaling, bewindvoering door een curator en banken bloeden. De verwevenheid van reële economie en financiële economie is van alle tijden, maar ten tijde van crisis wordt die pas echt duidelijk. Zo ook nu en verwacht mag worden dat het hier niet bij gaat blijven.

Beide banken hebben een prikkel om mee te werken aan een doorstart van projecten van Phanos. ABN en SNS zullen proberen hun verliezen te beperken. Echter, beide banken lijken hun conclusies te hebben getrokken. Terwijl de 200 medewerkers van het prestigieuze Hof van Saksen hopen op een doorstart, schemert het oordeel van de banken door. Het project “Hof van Saksen” is te risicovol om rendement op te halen.  

  • Fors verlies ABN Amro en SNS op failliet vastgoedbedrijf Phanos (FD)

Financiële repressie, Dutch edition
Nu ik het toch over Nederlandse banken heb, wil ik ook even stilstaan bij de uitzending van Zembla van afgelopen vrijdag. Zembla nam de Nederlandse hypotheekmarkt onder de loep en berekende het marktaandeel op de Nederlandse hypotheekmarkt van de drie Nederlandse grootbanken Rabobank, ING en ABN-Amro: 79%. Dat noemt men een oligopolistische markt. Een dergelijke typering duidt dat marktpartijen zoveel marktmacht hebben dat zij concurrerende prijsstellingen kunnen verhinderen. Als gevolg hiervan kunnen zij meer winst maken dan mogelijk zou zijn indien er sprake was van volledige vrije marktwerking.

Zembla koos begrijperlijkerwijs de kant van de woningbezitter die teveel aan hypotheekrente betaalt. Na het omvallen van Lehman Brothers en de staatssteun aan ING en de nationalisatie van de Nederlandse delen van Fortis (wat weer ABN-Amro is gaan heten) noodzaakte Europese mededingingsregels een verbod op prijsleiderschap voor de banken die staatssteun ontvingen. Met dat verbod voor ING en ABN-Amro werd de neerwaartse prijsdruk van concurrentie uit de markt gehaald en als gevolg daarvan betalen Nederlandse hypotheekgevers te veel.

Zembla vraagt zich af: is Neelie Kroes als eurocommissaris voor mededinging verantwoordelijk te houden voor te hoge hypotheekrente? Zij stelde toch het verbod op prijsleiderschap in?

In de uitzending blijkt echter uit een brief van Kroes dat zij het ministerie van Financiën en de banken voorstelde het verbod op prijsleiderschap te amenderen en te beperken tot het buitenland. Anders gezegd, 'Brussel' had oog voor de scheve concurrentieverhoudingen in Nederland. Scheve verhoudingen die aanhangig waren gemaakt door de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa).

Kroes bood aan om het verbod op prijsleiderschap alleen van toepassing te verklaren op buitenlandse markten; niet de Nederlandse markt en daarmee de neerwaartse prijsdruk door concurrentie in de Nederlandse hypotheekmarkt te laten. Dat gebeurde echter niet.

Financiële repressie
De exacte totstandkoming van het algehele verbod op prijsleiderschap blijft onduidelijk. Commissie De Wit weet van niks; Wouter Bos herinnert zich niets; de Europese Commissie besloot om het amendement niet te implementeren en de teneur is duidelijk: Den Haag zwijgt. Het gevolg? De hypotheekconsument betaalt teveel en banken krijgen meer dan 'normaal'. De conclusie is snel getrokken maar moeilijk te bewijzen: financiële repressie vanuit overheidswege.

De huidige situatie op de Nederlandse hypotheekmarkt is vrij simpel samen te vatten: Woningbezitters (lees: hypotheekgevers) spekken de winsten van Nederlandse hypotheekverstrekkers en die winsten worden omgezet in hogere kapitaalbuffers (toevoeging aan reserves), bonussen (en (blijvend te) hoge salarissen) en winstuitkeringen aan aandeelhouders (dividend).

Welke bedragen hiermee gemoeid zijn blijft vooralsnog onduidelijk (het is een behoorlijke studie om dit te berekenen). Wel duidelijk is dat in Den Haag men de 'weg van de minste electorale weerstand' heeft gekozen. Immers, iemand moet de probleemrekening van banken betalen en opdraaien voor de hogere kapitaalbuffers die banken moeten gaan aanhouden. Naar nu blijkt, wordt die via de achterdeur van wet- en regelgeving neergelegd te zijn bij de 'huurder' bij de bank: de hypotheekconsument. In economenjargon is dit een voorbeeld van financiële repressie, zij het een zachte variant ervan.

Bekijk de uitzending van Zembla hier:

  • Uw hypotheek als melkkoe (Zembla)

Leegstand in Nederland: 300.000 woningen!
Via NOS Teletekst:

Dat is geen kattenpis. Aanbodoverschot? Daar biedt vrije marktwerking een oplossing voor: de prijzen omlaag. Eén probleem. De Nederlandse woningmarkt is géén vrije markt, die is kapot gereguleerd.

In ander nieuws:

  • 'Koopkracht daalt met 0,75 procent' (NU.nl)
  • Grote steden willen regie economisch herstel (RTL-Z)
  • Trojka betwijfelt haalbaarheid Griekse doelen (RTL-Z)
  • Zuid-Europese voetbalclubs in crisis (FD)
  • Rusland scheldt schulden Noord-Korea kwijt (NU.nl)

Nieuws uit buitenlandse media:

Bommetje!!
Via Reuters: Chinese banks and companies looking to seize steel pledged as collateral by firms that have defaulted on loans are making an uncomfortable discovery: the metal was never in the warehouses in the first place.

U leest het goed: wat al heel erg lang voor de goudmarkt wordt bevroed, blijkt in China te zijn gebeurt met staal. Staal dat zogenaamd in een opslagloods zou liggen en ingediend werd als onderpand voor leningen, bleek in een veelvoud gebruikt te zijn als 'hypotheek' voor financiële transacties, en na faillissementen, blijkt het staal er niet te zijn.

Zero Hedge vat het in een vlijmscherpe inleiding samen:

One of the key stories of 2011 was the revelation, courtesy of MF Global, that no asset in the financial system is “as is”, and instead is merely a copy of a copy of a copy- rehypothecated up to an infinite number of times (if domiciled in the UK) for one simple reason: there are not enough money-good, credible assets in existence, even if there are more than enough 'secured' liabilities that claim said assets as collateral. And while the status quo is marching on, the Ponzi is rising, and new liabilities are created, all is well; however, the second the system experiences a violent deleveraging and the liabilities have to be matched to their respective assets as they are unwound, all hell breaks loose once the reality sets in that each asset has been diluted exponentially.

Naturally, among such assets are not only paper representations of securities, mostly stock and bond certificates held by the DTC's Cede & Co., but physical assets, such as bars of gold held by paper ETFs such as GLD and SLV. In fact, the speculation that the physical precious metals in circulation have been massively diluted has been a major topic of debate among the precious metal communities, and is the reason for the success of such physical-based gold and silver investment vehicles as those of Eric Sprott. Of course, the “other side” has been quite adamant that this is in no way realistic and every ounce of precious metals is accounted for. While that remains to be disproven in the next, and final, central-planner driven market crash, we now know that it is not only precious metals that are on the vaporization chopping block: when it comes to China, such simple assets as simple steel held in inventories, apparently do not exist.

Dit zegt veel over China, maar het zegt misschien nog wel meer over wat de beleggingswereld nog te wachten staat. Laat ik dit typeren aan een quote uit een recente post van FOFOA:

We have no idea what the “stock” of paper gold is. The LBMA survey only gave us a glimpse of the flow (paper gold tuover) over a given time period (Q1 2011) and in a given market (loco London spot, forwards, options and swaps, with spot transactions being 90% of the reported trades). That tuover was 2,700 “tonnes” of paper gold per day with 64% of the LBMA members reporting. We only got a lucky glimpse because the largest banks in the world (bullion banks like JP Morgan Chase, Goldman Sachs, HSBC, Barclays, Deutsche Bank, Credit Suisse and UBS) are lobbying for a technical rule change that will make their overall Basel III compliance easier.

U leest het goed (en u kunt de LBMA survey erop nalezen), het dagelijkse volume betreft minimaal 2.700 ton goud. Indien dat fysiek goud zou zijn, dan zou de totale gemijnde voorraad van zo'n slordige 170-180.000 ton te weinig zijn. De inteationale goudmarkt is van papier en de omvang duidt de “kapitaalvraag” naar veilige reserves. Maar of het papier omgewisseld kan worden in fysiek? Het antwoord is een “no-brainer”.

Fysiek goud? Het heeft géén tegenpartijrisico. Althans, zolang u het niet op papier heeft aangeschaft en fysiek in bezit heeft. C'est ça.

  • Exclusive: Ghost warehouse stocks haunt China's steel sector (Reuters)
  • How China's Rehypothecated “Ghost” Steel Just Vaporized, And What This Means For The World Economy (Zero Hedge)

MERS
Lange tijd is het stil gebleven omtrent de fraude en valsheid in geschrifte met Amerikaanse hypotheekakten en eigendomspapieren. De spil in het web van deze fraude is MERS. MERS staat voor Mortgage Electronic Registration System (MERS) dat door de Amerikaanse hypotheekbranche werd opgericht om de administratie van hypotheken te vergemakkelijken. MERS maakte het Amerikaanse banken mogelijk om lokale belastingen te omzeilen. Terwijl overschrijvingen van verhandelde hypotheken (iets dat door de handel in hypotheeksecuritisaties veelvuldig gebeurde) in de lokale registers moet worden bijgehouden, deden banken dat slechts alleen via MERS. Banken bespaarden miljarden op lokale belastingen, iets dat in de volksmond belastingontduiking wordt genoemd.

Dat was echter niet het enige dat misging. Nadat rommelhypotheken stuk gingen omdat Amerikanen hun hypotheek niet konden betalen, bleek steevast MERS ingeschreven te zijn als de eigenaar van de hypotheeklening terwijl een bank dat eigenlijk was. Voor Amerikanen die betalingsachterstanden op hun hypotheek hadden (of hebben) blijft het als gevolg hiervan onduidelijk aan wie zij hun hypotheek moeten aflossen. En dat leidt tot problemen bij gedwongen verkopen want wie heeft nu het recht om daartoe over te gaan? MERS of de bank?

Amerikaanse grootbanken dachten dat zij MERS voor hun karretje konden spannen en aan MERS de gedwongen verkoop konden uitbesteden. Eén probleem, MERS is en niet de rechtmatige eigenaar en kan niet de benodigde juridische eigendoms- en hypotheekakten overleggen: de documenten die de overschrijvingen bijhouden zijn er niet. Die moeten worden vervaardigd. De woorden “moeten worden vervaardigd” geeft al aan dat er iets gebeurt dat niet door de beugel kan: er moet valsheid in geschrifte worden gepleegd om over te kunnen gaan tot gedwongen verkoop.

Nu puntje bij paaltje is gekomen, blijken gedwongen verkopen en uit huiszettingen uit naam van MERS juridisch onhoudbaar te zijn. Afgelopen jaren heb ik bij herhaling hier aandacht aan besteed en niet in de laatste plaats omdat de regering van president Obama het hypotheekdebacle onder het figuurlijke tapijt heeft geveegd. Zijn dilemma is eenvoudig samen te vatten: of de onpartijdigheid van het recht zal zegevieren (en de Amerikaanse grootbanken vallen om) of het recht wordt krom gemaakt zodat het Amerikaanse bankwezen niet implodeert. Obama koos om de banken te redden.

Om een lange inleiding af te sluiten. In de Amerikaanse staat Washington (noordwest-Amerika) heeft de hoogste rechtbank een gevoelige uitspraak tegen MERS gedaan. MERS kan niet overgaan tot executoriale verkoop. Met deze uitspraak is de juridische status van MERS onder het tapijt vandaan gehaald.

Hoe groot de impact van deze uitspraak zal zijn is een kwestie van afwachten maar er ligt wederom een juridisch precedent die MERS herkent als het juridisch onhoudbare debacle dat zij is. Of de banken of de regering van president Obama dat nu in de doofpot willen hebben of niet: de Amerikaanse woningmarkt is juridisch aan het desintegreren en zolang dat niet wordt opgelost, blijft de Amerikaanse hypotheekcrisis bestaan.

  • State court ruling deals blow to U.S. bank mortgage system (Reuters)

Another fat finger in olie-futures?
Via Zero Hedge:

Iedereen vraagt zich af wat er gisteren in vredesnaam gebeurde, zo ook Izabella Kaminska van FT Alphaville. De discussie onder het bericht is 'ongoing' en daarin worden de mogelijke oorzaken gewogen..

One picture says more than a thousand words..

Bron: Nowandfutures.com

In ander nieuws:

Een heel interessant en uiterst zeldzaam interview: wat doen de autoriteiten tegen spionage in Brussel?

  • Intelligence chief: EU capital is 'spy capital' (EU Observer)

Aanrader: 10 minuten kijkplezier!

  • Either You Believe In Math; Or You Believe In Magic (Zero Hedge)

De eerste schoten zijn gelost: de VS en China vliegen elkaar in de haren over handelsbarrières. Dit kan razendsnel ontaarden in een handelsoorlog, als het dat al niet is (het aanzetten van de geldpers is een vorm van 'beggar thy neighbour': de rekening in het buitenland neerleggen).

  • China launches WTO challenge to U.S. anti-subsidy tariffs (Reuters)

Wilt u weten hoe het leven van een speculerende bankier er ongeveer uit zag? Reuters bericht over de aanvang van het strafproces tegen de ontspoorde handelaar van UBS. De overeengekomen feiten schetsen de cultuur binnen de bank en de inconsistente wijze waarop verboden praktijken werden behandeld. Bij winst werd na een berisping door de leidinggevende de overtreding door de vingers gezien; na het verlies wordt ontkend dat overtredingen werden toegestaan. De morele glijbaan die het modee bankieren is geworden, wordt prachtig samengevat door Reuters:

  • Court told of UBS “rogue trader” spread-betting losses (Reuters)

Tot slot.
De onderstaande infographic was tijdens mijn vakantie al gepubliceerd, maar beter laat dan nooit zullen we maar denken. Voor de hele infographic verwijs ik graag naar GoldMoney.com!

Voor een beter resolutie, nogmaals de link: GoldMoney.com