Als je drie jaar geleden had gezegd dat Griekenland goedkoper zou kunnen lenen dan de Verenigde Staten, dan had iedereen je waarschijnlijk voor gek verklaard. Toch is dat inmiddels de realiteit geworden, want de rente op een Griekse staatsobligaties met een looptijd van twee jaar daalde in minder dan een jaar tijd van meer 8% naar slechts 1,64% op het moment van schrijven.

Ter vergelijking, de Amerikaanse overheid betaalt moment het moment van schrijven ongeveer 2% om voor twee jaar geld op te halen. Hoe kan dit?

Griekenland leent inmiddels goedkoper dan de Verenigde Staten (Grafiek via @David_Schro)

Europese Centrale Bank

Er zijn verschillende verklaringen mogelijk voor deze ontwikkeling. Als eerste is er natuurlijk de Europese Centrale Bank, die door de jaren heen veel Griekse staatsobligaties heeft opgekocht om de markt te ondersteunen en de acute pijn voor de Griekse overheid én de obligatiehouders te verlichten. Dat heeft de centrale bank overigens geen windeieren gelegd, want in de afgelopen vijf jaar realiseerde ze een winst van €7,8 miljard op het Griekse schuldpapier.

Dollarschaarste?

Een andere mogelijke verklaring is de negatieve swap tarief tussen de dollar en de euro, waardoor het voor Amerikaanse beleggers aantrekkelijker wordt om dollars in te wisselen voor schuldpapier in euro’s. Door de dollarschaarste zagen we de laatste maanden al een sterke daling van de rente op andere kortlopende Europese staatsobligaties.

Griekse economie herstelt

Naast deze externe factoren mag het ook niet onopgemerkt blijven dat de Griekse economie het afgelopen jaar weer langzaam uit het dal lijkt te klimmen en dat de regering haar begrotingstekort heeft weten om te zetten naar een begrotingsoverschot. Dat geeft beleggers meer vertrouwen dat de Griekse schulden betaald zullen worden.

Toch is het nog veel te vroeg om te zeggen dat Griekenland weer gezond is. Zo waarschuwde de OESO in november nog voor de risico’s van de hoge staatsschuld en een zorgwekkende stijging van het percentage slechte leningen (‘non performing loans’) op de Griekse bankbalansen.

Griekse economie nog steeds kwetsbaar door hoge staatsschuld en veel slechte leningen (Bron: OECD)

Gerelateerd: